Lúa vụ xuân 2026 trên địa bàn phường đang bước vào giai đoạn làm đòng – trỗ, đây là giai đoạn quyết định đến năng suất và sản lượng. Dự kiến thời gian lúa trỗ bông tập trung từ 5-15/4/2026 trên các trà lúa tại TDP Sa Thôn, Sa Thôn 4, Dự Quần, Vạn Thắng 2, Quyết Thắng, Nổ Giáp 1, Nổ Giáp 2 và từ ngày 15-25/4/2026 tại các tổ dân phố Xuân Nguyên, Thành Công, Phú Quang, Tào Trung. Theo Trung tâm Dự báo Khí tượng Thủy văn Quốc gia, thời tiết giai đoạn từ cuối tháng 3 đến giữa tháng 4/2026 có xu hướng ấm, ít khả năng xuất hiện rét nàng Bân, cây lúa rút ngắn thời gian sinh trưởng. Với điều kiện thời tiết nắng ấm, đặc biệt lưu ý bệnh đạo ôn cổ bông, bệnh bạc lá và đốm sọc vi khuẩn trên những chân ruộng bón thừa đạm và những giống mẫn cảm như Thái Xuyên 111, TBR 225, các giống nếp...

Để chủ động phòng trừ, hạn chế thiệt hại, bà con nông dân trên địa bàn phường cần đặc biệt lưu ý một số đối tượng sâu bệnh chính và áp dụng các biện pháp kỹ thuật sau.

1. Chủ động phòng trừ các đối tượng sâu bệnh gây hại chính:

-Thường xuyên thăm đồng, chăm sóc đúng quy trình kỹ thuật, kiểm tra và phát hiện sớm các đối tượng dịch hại.

- Khi xuất hiện các đối tượng sâu bệnh hại cần tiến hành phòng trừ bằng cách:

* Bệnh bạc lá và đốm sọc vi khuẩn:

- Triệu chứng: Lá lúa bị cháy từ mép vào (bệnh bạc lá) hoặc xuất hiện các vết đốm nâu dọc theo gân lá. Vào sáng sớm có thể quan sát thấy giọt dịch vi khuẩn nhỏ trên bề mặt lá.

- Biện pháp phòng trừ: Duy trì mực nước ruộng từ 3-5cm. Không bón bổ sung đạm hoặc chất kích thích sinh trưởng. Sử dụng các loại thuốc háo học như Xanthomix 20WP, Kasumin, Total 200WP…phun kịp thời theo hướng dẫn.

* Bệnh đạo ôn, lem lép hạt:

- Đạo ôn lá: Khi phát hiện bệnh cần dừng ngay việc bón đạm, đồng thời tiến hành phun thuốc như Beam 75WP, Filia 525SE, Kabim 30WP, Bum 650WP…

- Đạo ôn cổ bông và lem lép hạt: Cần chủ động phun phòng, không chờ đến khi bệnh xuất hiện rõ mới xử lý

- Thời điểm phun thuốc hiệu quả:

+ Lần 1: Khi lúa bắt đầu trỗ bông

+ Lần 2: Khi lúa trỗ bông hoàn toàn

          * Sâu cuốn lá nhỏ, sâu đục thân bướm hai chấm:

          Cần chủ động thăm đồng thường xuyên, phát hiện sớm các đối tượng gây hại để phòng trừ hiệu quả.

          Đối với sâu cuốn lá: Thời điểm phun khi sâu tuổi 1-2. Sử dụng các loại thuốc hóa học Director 70EC, Clever 150SC, Incipio 200SC…Dự kiến phát sinh gây hại trên các trà lúa tại các tổ dân phố Xuân Nguyên, Thành Công, Phú Quang, Tào Trung giai đoạn lúa chuẩn bị trỗ.

          Đối với sâu đục thân: Thời điểm phun sau khi bướm rộ hoặc sâu non tuổi 1-2 mới nở. Sử dụng các loại thuốc hóa học Virtako 40WG, Padan 95SP, Dupont Prevathon 5SC…

Lưu ý: Kiểm tra đồng ruộng thường xuyên, đặc biệt giai đoạn làm đòng, đối với bệnh hại mật độ cao, có thể phun kép 2 lần cách nhau 3-5 ngày.

Ngoài ra, chuột đã và đang gây hại mạnh giai đoạn lúa làm đòng. Để đảm bảo diện tích và năng suất, cần tập trung diệt chuột bằng các biện pháp thủ công (đặt bẫy, đào hang, làm hàng rào…) và các biện pháp hóa học, sử dụng bả, mồi theo công văn số 540/UBND -KTHT ngày 27/2/2026.

2. Điều hành nguồn nước:

Hiện nay, cơ bản các trà lúa đang trong giai đoạn làm đòng đến trỗ, là giai đoạn quan trọng quyết định năng suất và sản lượng. Đây là giai đoạn lúa rất cần nước, nếu thiếu nước lúa dễ bị nghẹn đòng, lép hạt. Vì vậy, cần duy trì mực nước trong ruộng từ 3 - 5cm để đảm bảo cây lúa đủ dinh dưỡng nuôi đòng, trổ bông.

Các HTX nông nghiệp Nguyên Bình và Xuân Lâm căn cứ nhu cầu nước của từng trà lúa chủ động điều tiết nước phù hợp giúp cây lúa phát triển tốt.

Các Tổ dân phố kiểm tra theo dõi nguồn nước để đề xuất điều tiết nước phù hợp đảm bảo tiết kiệm nguồn nước. Bà con nông dân chủ động thăm đồng, cho nước vào ruộng đảm bảo đủ nước cho cây lúa phát triển tốt.

Để đảm bảo năng suất và chất lượng lúa vụ Xuân năm 2026, bà con nông dân cần thường xuyên thăm đồng, theo dõi chặt chẽ tình hình sinh trưởng phát triển của cây lúa, phát hiện sớm các đối tượng sâu bệnh và xử lý kịp thời theo đúng hướng dẫn kỹ thuật./.